گازسولفيد هيدروژن H2S – بخش نخست

1 دقیقه خواندن
0
281
گازسولفيد هيدروژن H2S - بخش نخست

مقدمه

تمام ذخاير هيدروكربني موجود در منطقه پارس جنوبي داراي گاز H2Sهستند بنابراين گاز H2S يكي از مهمترين دغدغه هاي ايمني در عسلويه در زمان عمليات توليد و نگهداري در سايت خشكي پالايشگاهها ميباشد.

هدف

هدف از اين دستورالعمل تهيه و ارائه قوانين و همچنين جزئياتي درباره محل هاي تجمع گاز سولفيد
هيدروژن و چگونگي كار در اين محل ها به منظور حصول اطمينان از رعايت موارد ايمني در سطوح مختلف ميباشد.

حوزه كاري

اين دستورالعمل براي كليه مناطقي كه نفت و گاز در آنها توليد و پالايش مي شود و وجود گاز H2S در آنها ثابت شده است قابل اجرا مي باشد. اين دستورالعمل همچنين در مناطقي كه عمليات حفاري در آن انجام مي شود و در نفت و گاز آن احتمال وجود H2Sمي باشد نيز قابل اجراست

ماهيت و اثرات گاز سولفيد هيدروژن

اثرات گاز H2S بر روي بدن انسان

• گاز H2Sبراي كليه موجودات زنده خطرناك مي باشد .هيچ كس از اثرات آن در امان نيست و بهيچ عنوان قابل تحمل نبوده و غلظتي كه باعث مرگ افرادمي شود در سطح بسيار پاييني است ) (شايد واكنش سريع باعث نجات جان افراد شود).
• بسيارسمي است (تقريباً مشابه سيانيد هيدروژن) و پنج تا شش برابر سمي تر از مونوكسيد كربن
• H2S فقط در اندازه هاي دز پايين قابل شناسايي است. بين يك تا ppm 50در غلظت هاي بالاي ppm 50 حس بويايي بعد از ۱۵دقيقه تماس مستقيم از بين ميرود.
• بنابراين براي شناسايي H2S فقط به حس بويايي اعتماد نكنيد .
H2S باعث تحریک،تنگی نفس و خفگی در اثر کمبود اکسیژن می‌شود و بسیار سمی است در غلظت‌های مابین ۳۰ تا ۱۵۰ppm باعث ایجاد خارش در چشم و گلو می‌شود. بعد از ۱۵ دقیقه تماس با غلظت ۵۰۰ppm باعث ایجاد سرگیجه و بیهوشی می‌شود.
• در اندازه ۱۰۰۰ppm باعث بيهوشي سريع گرديده و در صورت عدم انجام تنفس مصنوعي و
اكسيژن رساني منجر به مرگ مي شود. (رجوع شود به جدول سميت گاز H2S)

محدوديتهاي STEL و TWAبراي گاز H2S

• اگر ميانگين وزن زماني (TWA (Time Weighted Average بالاتر از ppm 10 باشد بيش از ۸ساعت در روز نبايد فعاليت نمود، زمان استراحت و بازيابي هم بعد از ۸ساعت كار بايستي حداقل ۱۶ساعت باشد.

اگر محدوديت تماس در كوتاه مدت Short Time Exposure Limitتا ۱۵ ppm باشد
حداكثر ميتوان در طي ۸ساعت تا ۴بار تماس داشت اما تماس هر بار نبايد بيش از ۱۵دقيقه باشد (زمان استراحت و بازيابي بايد بين هر بار تماس بيش از ۶۰دقيقه باشد)

اثرات مشاهده شدهميزان غلظت گاز
سولفيد
هيدروژن ppm
به راحتي قابل شناسايي است و بوي ملايم دارد< 5 ppm
بوي نامطبوع، امكان تحريك چشم
ميانگين وزن زماني) (TWAتا = ppm 10حداكثر هشت ساعت كار روزانه
حد تماس كوتاه مدت ) (STELتا = ppm 15حداكثر ۴بار تماس در روز –
هر بار حداكثر ۱۵دقيقه
۱۰ – ۲۰ ppm
از دست دادن حس بويايي بعد از ۱۵دقيقه تماس
تحريك و احساس خارش گلو و چشم
۵۰ – ۱۰۰ ppm
از دست دادن حس بويايي ظرف چند ثانيه، به همراه تحريك و خارش چشم و
گلو .خونريزي و مرگ بعد از ۸ساعت تماس
۱۰۰ – ۲۰۰ ppm
از دست دادن تعادل و هوشياري ظرف سي دقيقه و از كار افتادن سيستم
تنفسي .سريعا بايستي از روش تنفس مصنوعي بهره جست .خونريزي و مرگ بعد
از ۲تا ۴ساعت تماس
۲۰۰ – ۵۰۰ ppm
از دست دادن هوشياري ظرف ۱۵دقيقه تماس.
از كار افتادن سيستم تنفسي و در صورت عدم درمان فوري مسموم وقوع مرگ
بعد ا ز ۱۵تا ۳۰دقيقه تماس
۵۰۰ – ۷۰۰ ppm
از از دست دادن فوري هوشياري.
در صورت انجام ندادن فوري كمكهاي اوليه، صدمات مغزي و مرگ بعد از ۱۵
دقيقه اجتناب ناپذير است.
۷۰۰ -۱۰۰۰ ppm
زمين خوردن فوري و مرگ بعد از دو دقيقه تماس ۱۰۰۰ – ۱۵۰۰ ppm
مرگ فوري ۱۵۰۰ ppmبالاي


مطالبي كه بايستي بخاطر داشته باشيم.
• .در مرحله ورود گاز به پالايشگاه فازهاي ۹و ۱۰گاز موجود حاوي بيش از ppm 6500مي باشد
• اگر بيش از ۰,۱درصد از اين گاز با اين غلظت در هوا موجود باشد سريعاً موجب بيهوشي و از كارافتادگي سيستم تنفسي گرديده و بعد از چند دقيقه به مرگ منتهي ميشود. حتي ممكن است بعد از انتقال فرد مسموم به محل عاري از گاز H2Sباز هم فرد مسموم زنده نماند.
• گاز H2Sمثل جيوه، سرب و اشعه هاي راديواكتيو خاصيت تجمعي ندارد .اثرات تماسهاي مكرر كوتاه مدت همانند اثرات يك بار تماس بلندمدت نمي باشد.
• تماس با گاز H2S در اندازه هاي كم مي تواند از طريق تاثيرگذاري بر سيستم اعصاب مانع از تفكر درست در افراد شود.

اثرات گاز H2S بر دستگاهها و اشياء

• داراي اسيد فراوان مي باشد .در مقابل بعضي از فلزات خاصيت خورندگي بسيار بالايي دارد.

واحدهاي اندازه گيري گاز H2S

• براي اندازه گيري گاز H2S از واحدهاي مختلفي استفاده مي شود.
• Parts Per Million) ppm) هر ذره در هر میلیون متداول‌ترین واحد اندازه‌گیری در صنعت نفت و گاز ‌می‌باشد.

مشخصات فيزيكي و شيميايي گاز H2S

• بدون رنگ بوده و داراي بويي نامطبوع مي باشد كه شبيه بوي تخم مرغ گنديده است.
• در غلظت مابين ۳,۴درصد تا ۴۶درصد باعث ايجاد تركيبي انفجاري مي گردد .دماي احتراق
خودبخودي در حدود ۲۶۰درجه سانتيگراد (۵۰۰ F) مي باشد كه دماي احتراق بسيار پاييني است.
• بخار اين گاز مي تواند مسافت قابل ملاحظه اي را طي كند و در صورت رسيدن به يك شعله(آتش) سريعاً آن شعله را به منبع اصلي مي رساند.
• با شعله اي آبي ميسوزد و پس از سوختن باعث ايجاد دي اكسيد گوگرد (SO2) مي گردد كه ميزان سميت آن از گاز H2Sكمتر است اما باعث خارش شديد در چشم و آسيب ريوي مي گردد و همچنين ممكن است باعث صدمات جدي گردد.
• سنگين تر از هواست :وزن مخصوص آن ۱,۱۸۹ است. گاز H2S ممكن
است در مناطق پست مثل حوضچه ها Moon pool سرداب ها و كانال هاي آب و فاضلاب و غيره انباشته ميشود
• بايد به اين نكته هم اشاره نمود كه گاز H2S ميتواند در تركيب با گازهاي ديگر به مناطق مرتفع هم برود و در آن مكانها هم يافت شود.
• قابل حل در آب (۴ واحد گاز در يك واحد آب در دماي صفر درجه سانتيگراد) و هيدروكربن هاي مايع
• خورنده كليه فلزات الكتروشيميايي مي باشد.
• درجه جوش آن – ۶۰/۳ و دماي ذوب آن -۸۲/۹سانتيگراد مي باشد

مسئوليت ها

مدير سايت

• از انجام دقيق كليه وظايف و اقدامات كنترلي مرتبط با H2S توسط نفراتي كه مسئول انجام كار هستند اطمينان حاصل كند.
• براي تمامي نفراتي كه در منطقه گاز ترش فعاليت مي كنند از وجود سيستمي كه به آنها آگاهي و اخطار مي دهد و از اينكه در صورت وجود گاز بيش از ppm 5 منطقه تخليه مي گردد اطمينان حاصل نمايد.
• از وجود كلاسهاي آموزشي و تمرين هاي مربوط به گاز H2Sاطمينان حاصل نمايد
• تهيه يك دستورالعمل ويژه مربوط به عمليات اضطراري كه در صورت اعلام خطر از سوي نفرات و يا از طريق دستگاههاي هشدار دهنده اجرايي شود.

مدير HSE

نظارت بر انجام امور ايمني و كمك به مدير كارگاه در ارائه توضيحات و آموزش كليه نفراتي كه درتماس با H2Sهستند.
آموزش بايستي درباره خطرات H2Sعملكرد، استفاده از ماسك فرار، مسيرهاي فرار و نقاط تجمع باشد مدير ايمني مسئول حصول اطمينان از انجام رضايت بخش آموزش هاي ايمني و عمليات نجات
(Drill) است و نتايج و آمار چنين اقداماتي را بايستي ثبت نمايد.

آموزش

آموزش در مورد گاز H2Sو صدور گواهينامه براي كليه نفراتي كه قرار است در مناطق گاز ترش فعاليت نمايند ضروري ميباشد. سوپروايزرهاي HSEهم بايستي در مناطق مورد نظر كليه نفرات را با روش هاي ايمن و وسايل حفاظتي مرتبط با H2Sآشنا نمايند و به نفراتي كه اين آموزشها را بطور كامل گذرانده اند گواهي اتمام دوره بدهند .
تمام نفرات تازه وارد به سايت بايستي دوره هاي آموزشي زير را بگذرانند:
• دوره مقدماتي و همينطور آشنايي با خطرات گاز H2Sو روشهاي صحيحي كه بايستي اجرا شود
• چگونگي استفاده از دستگاه تنفسي (BA) خطوط هوا و روشهاي فرار
• چگونگي استفاده و تنظيم نمودن تمام تجهيزات مراقبتي و دتكتورها
• تشخيص اعلان كننده هاي خطر (Alarm System) و اقداماتي كه بعد از آن بايستي انجام شود
• عمليات تخليه افراد(Evacuation)
• (Muster Point) نقاط تجمع نقاطی که افراد بایستی در آن مناطق جمع شوند تا در صورت صلاحدید از سایت خارج شوند.

• عمليات نجات به مناطقي از سايت كه تردد در آن قسمتها مشكل مي باشد.
• چگونگي استفاده از وسايل مربوطه در حالي كه هر فرد از وسايل تنفسي استفاده مينمايد

• كمكهاي اوليه براي مصدومين H2Sكه شامل روشهاي تنفس مصنوعي و احيا (Resuscitation) مي شود
• (Contingency Plan) ارائه توضيح در مورد برنامه انسجام
اطلاعات مربوط به اقدامات ايمني در صورت بروز حوادث مربوط به H2S بايستي بصورت فراوان در تمام نقاط سايت نصب شود. قبل از ورود گاز به پالايشگاه دوره هاي آموزشي H2S واعطاي گواهينامه انجام خواهد شد.

بارگذاری توسط pedram nouri
بارگذاری در ایمنی

پاسخی بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *